USD

Language

English
BÊN TRONG XƯỞNG LỤA ANTICO SETIFICIO FIORENTINO DANH TIẾNG VÙNG FLORENCE

Ở một góc bình yên của khu phóng túng San Frediano, ẩn sau cánh cổng sắt ra đời từ thế kỷ 18 là một con hẻm kỳ lạ phủ đầy hoa tử đằng. Nằm dọc con hẻm ấy là một kho tàng văn hóa Florentine - Antico Setificio Fiorentino (ASF), hay Nhà máy tơ lụa Antique Florentine - nơi sản xuất hàng dệt may quý hiếm kể từ năm 1786. 

Khi bước qua cánh cửa gỗ lớn cũ kỹ của xưởng lụa lâu đời nhất châu Âu, cũng là lúc bạn đang quay ngược dòng thời gian để ngắm nhìn lại vẻ đẹp mê hồn của một thời đại xa hoa tưởng chừng đã chìm sâu vào quên lãng.

Đôi nét về lịch sử xưởng lụa Antique Florentine

Xưởng dệt lụa Antico Setificio Fiorentino được xem là nơi cất giữ tốt nhất những bí ẩn của thành phố Florence, Ý. Đến với địa danh này, chắc chắn bạn sẽ khó lòng rời mắt khỏi những khung dệt cổ khổng lồ và những loại vải tinh xảo mà đội ngũ nghệ nhân nơi đây sản xuất. Tại công xưởng, các nghệ nhân vẫn sử dụng những máy dệt sợi được chế tạo từ trước thế kỷ 19, trong đó đáng chú ý nhất là chiếc máy do danh họa - nhà phát minh vĩ đại Leonardo da Vinci thiết kế.

Bên trong xưởng dệt lụa lâu đời nhất châu Âu - Antico Setificio Fiorentino. Ảnh: Antico Setificio Fiorentino

Theo nhiều nguồn tin, nghề sản xuất lụa được du nhập vào Ý từ khoảng giữa thế kỷ 9 - 11. Trang web của công xưởng Antique Florentine cho biết, nghệ thuật dệt lụa cuối cùng cũng tìm thấy nơi trú ngụ tự nhiên của nó ở một thành phố đang lụi tàn tại vùng Florence, và rồi phát triển thịnh vượng vào thế kỷ 14, mang đến tiếng tăm cho thành phố này và khối tài sản kếch xù cho những thương buôn”. 

Chất liệu lụa đỉnh cao

Đặc biệt, dòng lụa Florence đã chạm đến đỉnh cao vào khoảng thời gian được Nhà Medicis trị vì (giữa thế kỷ 15 - 16).

Dòng lụa Florence danh tiếng của Antico Setificio Fiorentino. Ảnh: Antico Setificio Fiorentino

Dựa trên lịch sử được thương hiệu này ghi nhận, “Chuyện kể rằng, để chào đón Đại Công tước Cosimo đến với vùng đất Florence, đường phố khắp nơi đều được phủ lên những tấm thảm thêu quý giá”. Đến giữa thế kỷ 18, một vài gia đình quý tộc “đã quyết định thành lập một công xưởng duy nhất để hợp nhất tất cả các khung dệt, kiểu hoa văn và vải vóc” mà trước đây được đặt tại tư gia của họ.

Chỉ tơ dệt thổ cẩm, kén tằm và sợi tơ thô do nhà máy Antique Florentine sản xuất. Ảnh: Antico Setificio Fiorentino

Dường như mỗi gia đình đều sở hữu cổ phần trong thương vụ này, và kể từ đó, vải lụa đã được sản xuất nhằm phục vụ nhu cầu của giới thượng lưu trên khắp thế giới. Theo thời gian, gia đình Pucci dần mua hết các cổ phần và cuối cùng trở thành chủ sở hữu duy nhất của xưởng lụa cho đến khi được Stefano Ricci S.p.A. mua lại vào năm 2010.

Những loại vải từ thời kỳ phục hưng này thường được dùng để điểm tô những mảng nội thất được thiết kế với độ tinh xảo bậc nhất thế giới hoặc đo may trang phục cho các gia đình quý tộc qua hàng thế kỷ. 

Phòng trưng bày Uffizi tại Florence. Ảnh: Antico Setificio Fiorentino

Cụ thể, lụa của ASF được sử dụng cho công cuộc phục chế bức tranh Tribuna ở Phòng trưng bày Uffizi tại Florence và trang trí nội thất của Villa Doria Pamphili ở Rome. Ngoài ra, người ta cũng sử dụng dòng lụa này trong công cuộc tôn tạo Cung điện Hoàng gia Đan Mạch ở Copenhagen và Lâu đài Hoàng gia Thụy Điển ở Stockholm. 

Xưởng - “Trái tim” thương hiệu

Nếu dạo bước quanh khu phố cổ kính - đầy “bí ẩn” Florence, bạn sẽ bắt gặp một trang viên khuất lấp sau những tàng cây xứ nhiệt đới và những mớ dây leo ngang dọc đan xen trên những bức tường màu vàng hoàng thổ tươi tắn.

Đôi cánh cửa khiêm nhường ấy sẽ mở ra một không gian rộng lớn tắm mình trong những tia nắng ấm áp đổ xuống từ giếng trời và tản ra không gian xung quanh khi hắt vào những tấm màn che - lớp bảo vệ cho bộ phận sản xuất lụa phía dưới.

Các khung dệt đang hoạt động tại nhà máy tơ lụa Antique Florentine. Ảnh: Antico Setificio Fiorentino

Nếu nhìn thoáng qua công xưởng, bạn sẽ nhìn thấy những căn phòng đầy ắp các loại máy móc khác nhau, những trang thiết bị với kết cấu bằng gỗ, sắt hay các bộ máy phức tạp đều xướng lên một giai điệu quen thuộc, lặp đi lặp lại, vang xa đến mọi ngóc ngách. Cùng lúc đó là hàng chục nghìn sợi tơ dạ quang, sợi dọc và sợi ngang được dệt thành các loại vải xa hoa, quý hiếm dưới bàn tay điêu luyện của đội ngũ nghệ nhân lão thành.

Thương hiệu được thành lập vào năm 1786, trải qua hàng thế kỷ, những khung dệt nguyên thủy tại nhà máy Antique Florentine vẫn còn được sử dụng cho đến tận ngày nay dù đã mai một đi khá nhiều. Được biết, vào thời kỳ hoàng kim của ngành dệt lụa tơ tằm, có khoảng 8.000 khung dệt được vận hành tại Florence.

Ngày nay, chỉ còn lại 8 chiếc trong số đó vẫn đang hoạt động tại nhà máy Antico Setificio Fiorentino (8 khung dệt này được các gia đình quý tộc tặng cho công xưởng ASF vào những năm 1700). Theo đó, xưởng lụa Antique Florentine hiện đang chứa 12 khung dệt, trong đó, 6 khung dệt thủ công có niên đại từ thế kỷ 18 và 6 sáu khung dệt bán cơ có niên đại từ thế kỷ 19.

Những người thợ dệt đang điều chỉnh các sợi dọc trên khung dệt tay thế kỷ 18. Ảnh: Antico Setificio Fiorentino

Những tác phẩm nghệ thuật hoàn mỹ thường đòi hỏi nhiều thời gian để thực hiện và hoàn thành. Các “tác phẩm” bằng tơ lụa tại nhà máy Antico Setificio Fiorentino cũng vậy. Những máy dệt thủ công cổ xưa nhất thường vận hành bằng sức người, theo đó, trong một ngày làm việc 8 giờ, một người thợ dệt có thể sản xuất được 1 thước tơ có hoa văn, 2 thước gấm và chỉ khoảng 15cm vải lampas - loại vải tốt nhất và đắt nhất của hãng.

Sử dụng máy mắc sợi “Orditoio” nổi danh của danh họa Leonardo da Vinci

Không chỉ là bậc danh họa nổi tiếng với những kiệt tác nghệ thuật như “Mona Lisa” hay “Bữa ăn tối cuối cùng”, Leonardo da Vinci còn là một người ham học hỏi, chuyên gia giải quyết vấn đề và là nhà thông thái tường tận các món điêu khắc, mỹ thuật, khoa học, kỹ thuật, kiến trúc và giải phẫu học.

Một trong những phát minh vĩ đại nhất mà nhà thiên tài “toàn năng” này đã để lại cho hậu bối là bản thiết kế chiếc máy mắc sợi dọc (còn gọi là “Orditoio”) được chế tạo vào đầu thế kỷ 19. Dựa trên phát minh của Leonardo, những người thợ dệt tại Antico Setificio Fiorentino có thể cắt và căn chỉnh thủ công rất nhiều sợi chỉ với cùng độ dài để sản xuất thêm rất nhiều thước vải khác nhau.

Bản thiết kế ban đầu của Leonardo da Vinci và chiếc máy mắc sợi dọc mang tính biểu tượng. Ảnh: Antico Setificio Fiorentino

Cỗ máy mang tính biểu tượng này có một khung hình trụ lớn làm bằng gỗ, giúp dàn tất cả sợi chỉ trong một không gian nhỏ mà vẫn giữ được độ căng. Khi quay, Orditoio trông như một ống chỉ lớn nhịp nhàng quấn từng vòng chỉ quanh bề mặt ngoài của nó - một chiếc máy khổng lồ nhưng khi xoay tròn lại vừa thanh vừa mạnh.

Các sợi dọc quý hiếm ra đời từ cỗ máy di sản này sau đó được sử dụng để dệt đồ trang trí, ruy băng, đường sọc nối (ở vải) và dải viền - những vật dụng này thường được dùng để làm vải bọc, đồ nội thất, khăn trải giường và khăn tắm, hay quần áo và phụ kiện thời trang cao cấp.

Dario Giachetti một nghệ nhân 30 tuổi, đã làm việc trong ngành dệt may trong suốt 10 năm qua và chỉ mới gia nhập đội ngũ thợ dệt tại Antico Setificio Fiorentino. Anh tiết lộ, “Có quá nhiều thứ để học hỏi và lĩnh hội ở một nơi như thế này - ngay cả đối với những người như tôi, với kinh nghiệm mà tôi góp nhặt được”. 

Người nghệ nhân cũng chia sẻ thêm rằng, thật kỳ diệu khi nhìn thấy thành phẩm được tạo ra từ những nguyên liệu thô, “Bạn thực sự có thể thấy vải phát triển như thế nào và trở nên sống động ra sao”. Giachetti cũng mô tả toàn bộ quá trình dệt vải - từ các sợi tơ nguyên chất đến giai đoạn pha màu, cuộn sợi và tạo ra các sợi hình trụ, sau đó đến suốt chỉ, sợi dọc và cuối cùng được đưa vào khung dệt.

Tạm kết

Bên ngoài bức tường của Antico Setificio Fiorentino, nghệ thuật sản xuất hàng dệt thủ công phần lớn đã biến mất trước sự phát triển của ngành may vải lụa công nghiệp bằng máy móc hiện đại - nhanh hơn, dễ hơn và rẻ hơn. Thế nhưng, đối với những người thợ dệt tại xưởng lụa di sản này, sản phẩm cuối cùng còn bao gồm nhiều thứ hơn cả các quy trình kỹ thuật xoay quanh việc tạo ra nó - khi dệt, họ không chỉ bỏ ra thời gian, mà còn cả trái tim và niềm đam mê cháy bỏng của chính mình.

Nguồn: The New York Time

Comments (0)
Load 0 comments
Most popular
What to read next
Please wait...
Feature Coming Soon !

We are working our hardest to bring you this feature soon. Please check again in the near future.

Log In

Welcome to Luxury Items !

Forget your password ?

Don't have account yet ?Sign Up

Sign Up

Welcome to Luxury Items.

Forget password

Vui lòng đợi...